Unit 1.2
Болымсыз осы шақ
Introduction
Present simple тұрақты жағдайларды немесе жиі қайталанатын іс-әрекеттерді сипаттауға қолданылады.
Болымсыз формада іс-әрекетті жоққа шығарады.
Form
Болымсыз осы шақ мынадай структураға ие:
Subject + do/does + not + verb + …
- Do/does: үшінші жақтың жекеше түрінде do does-ға ауысады;
- Verb: етістік өзгеріске ұшырамайды;
- Бұрыс етістік to be: I am not - you aren’t - he isn’t…
| Subject | do/does + not | Verb | Short form |
|---|---|---|---|
| I | do not | work | don’t |
| You | do not | work | don’t |
| He | does not | work | doesn’t |
| She | does not | work | doesn’t |
| It | does not | work | doesn’t |
| We | do not | work | don’t |
| You | do not | work | don’t |
| They | do not | work | don’t |
Example
- Сөйлеп тұрған сәттен кейінгі жасалған іс-әрекет
- The taxi driver doesn’t disappear.
- Дерек
- Teachers don’t perform an important role in society.
- Күнделікті әдеттер
- I don’t usually wake up at 8 o’clock.
- My boss doesn’t go to the gym twice a week.
- We don’t go to the cinema too much.
- Бейресми форма
- The housewife doesn’t transform into a princess.
- Нұсқаулықтар
- Don’t go straight and don’t turn left.
- Don’t restart your mobile phone.
- Don’t dedicate yourself to your studies.
- I don’t live in Russia.
- She doesn’t work in a police station.
- The doctor didn’t study maths.
- Жоспарланған болашақ
- I don’t start my new job on 17th June.
- The exam period doesn’t end on 24th December.
- Emily’s plane doesn’t land in 2 hours.
- Уәде
- I don’t promise to buy you a new phone.
- Уақыт кестесі
- The train doesn’t leave at 7 o’ clock.
Use
Болымсыз осы шақ іс-әрекетті жоққа шығарады.
- Сөйлеп тұрған сәттен кейінгі жасалған іс-әрекет (пікірлер);
- Деректер(шындыққа жанасатын заттар);
- Күнделікті әдеттер (осы шақта күнде қайталанатын әрекеттер);
- Бейресми жай сөйлем (әңгіме айтқанда).
- Нұсқаулықтар (бұйрықтар);
- Permanent situations (жақында болған және болашақта созылатын);
- Жоспарланған болашақ (нақты уақытпен жоспарланған);
- Үәделер;
- Кесте (нақты уақытпен жоспарланған).
Summary
Болымсыз осы шақ іс-әрекетті жоққа шығарады
Болымсыз осы шақта етістіктің негізгі формасына do not қосылады. Жекеше үшінші жақта does not қолданылады.
Мысалы:
— “I don’t work on important projects.” = Бұл болымсыз осы шақтағы сөйлем,сондықтан to work етістігіне do not қосылады(do not work).
— “She doesn’t work on important projects.” = Бұл жерде бастауыш үшінші жақта тұр,сондықтан to work етістігіне does not қосылады(does not work).
ЕСКЕРТУ: to be етістігі бұрыс етістік, сондықтан жалпы ережеге бағынбайды,етістіктен кейін жай ғана not қосылады.
Бұл материалды [Form]бөлімінен қайта қарап шық.Материалды қолдану нұсқаулығы көрсетілген [Example]бөліміне назар аудар.